De gemeente Westerkwartier staat voor grote financiële uitdagingen. De Perspectiefnota 2025-2028 laat een zorgwekkend beeld zien met een verwacht tekort dat kan oplopen tot € 9 miljoen per jaar. Tijdens een recent debat in de gemeenteraad werd duidelijk dat er moeilijke keuzes gemaakt moeten worden om de begroting op orde te krijgen.
Politiekverslaggever Rijk de Bat
De gemeenteraad van Westerkwartier kwam bijeen om de Perspectiefnota 2025-2028 te bespreken, een document dat de financiële vooruitzichten voor de komende jaren schetst. De nota laat een voorlopig tekort van € 2,9 miljoen voor 2025 zien, dat in de jaren daarna kan oplopen tot een structureel tekort van € 9 miljoen per jaar. Dit tekort wordt onder andere veroorzaakt door een incidentele korting op het gemeentefonds.
Zorgen over jeugdzorg en woningbouw
Johan de Vries van VZ Westerkwartier uitte zijn zorgen over de stijgende kosten van de jeugdzorg. "De kosten waren in 2019 al hoog en zijn sindsdien alleen maar gestegen," aldus De Vries. Hij pleitte voor een strengere aanpak, vergelijkbaar met de veranderingen in de WMO, om de kosten te beheersen. Rogier van 't Land van D66 vroeg zich af of de stijgende kosten niet deels te wijten zijn aan mondige ouders die meer zorg eisen.
Ook de huisvesting van statushouders kwam ter sprake. De Vries stelde voor om flexwoningen te realiseren in plaats van statushouders voorrang te geven bij sociale huurwoningen. "We willen dat ze integreren, maar door ze voorrang te geven, creëer je wrok bij andere inwoners," aldus De Vries.
Oproep tot realisme en samenwerking
Klaas-Wybo van der Hoek van GroenLinks benadrukte het belang van investeren in woonruimte, jeugd en WMO, en onderwijshuisvesting. "We moeten creatief zijn en kijken naar andere financieringsmogelijkheden, zoals investeringen van pensioenfondsen," stelde Van der Hoek voor.
De VVD en Lijst Dijkstra-Jacobi riepen op tot realisme in de begroting. "Onze ambities zijn torenhoog, maar we moeten realistisch zijn over wat we kunnen waarmaken," aldus René Westerhoff-Dijkinga van Lijst Dijkstra-Jacobi.
Toekomstige stappen
Wethouder Richard Lamberst benadrukte dat het college streeft naar een sluitende begroting voor 2025 en de jaren daarna. "We moeten fundamenteel kijken naar wat binnenkomt en wat we uitgeven," zei Lamberst. Hij kondigde aan dat het rapport van adviesbureau Berenschot, dat inzicht moet geven in de financiële uitdagingen, uiterlijk 2 juli met de raad gedeeld zal worden.
De gemeenteraad zal op 10 juli verder debatteren over de perspectiefnota. Het is duidelijk dat er moeilijke keuzes gemaakt moeten worden om de financiële toekomst van Westerkwartier veilig te stellen. "We moeten samen met de raad, inwoners en maatschappelijke organisaties werken aan een verantwoorde financiële ontwikkeling," aldus Lamberst.
Samenvatting van het voorstel
De gemeente Westerkwartier overweegt de Perspectiefnota 2025-2028 vast te stellen. Deze nota biedt een overzicht van de financiële vooruitzichten voor de komende jaren en dient als basis voor de programmabegroting van 2025. Voor 2025 wordt een voorlopig tekort van € 2,9 miljoen verwacht, dat in de jaren daarna kan oplopen tot een structureel tekort van ongeveer € 9 miljoen per jaar. Dit tekort wordt onder andere veroorzaakt door een incidentele korting op het gemeentefonds. Om het tekort voor 2025 te dekken, overweegt men een eenmalige oplossing door gebruik te maken van de algemene reserve. Er zijn echter nog diverse factoren die het financiële beeld kunnen beïnvloeden, zoals ontwikkelingen in woningbouw, sociaal domein, en onderwijshuisvesting. De gemeente onderzoekt verschillende scenario’s om inzicht te krijgen in de financiële uitdagingen en de mogelijkheden om de begroting te beïnvloeden. Het adviesbureau Berenschot heeft hier onderzoek naar gedaan. De perspectiefnota wordt afgesloten met een toelichting op het proces richting de programmabegroting voor 2026-2028.
Documenten
-
Analyse van het document
Titel en Samenvatting:
De titel van het voorstel is "Perspectiefnota 2025-2028". De perspectiefnota biedt een overzicht van het financieel perspectief van de gemeente Westerkwartier voor de jaren 2025 tot en met 2028. Het document dient als basis voor de programmabegroting van 2025 en schetst de financiële uitdagingen, waaronder een verwacht tekort van € 2,9 miljoen in 2025, oplopend tot een structureel tekort van circa € 9 miljoen in de daaropvolgende jaren. De nota houdt geen rekening met de effecten van de meicirculaire van het gemeentefonds en bespreekt mogelijke scenario's en beïnvloedingsfactoren voor de begroting.
Volledigheid van het Voorstel:
Het voorstel is redelijk volledig in het schetsen van de financiële situatie en uitdagingen. Echter, het ontbreken van de effecten van de meicirculaire 2024 betekent dat er nog onzekerheden zijn die niet zijn meegenomen.
Rol van de Raad:
De raad moet de perspectiefnota vaststellen, wat een belangrijke stap is in het begrotingsproces. De raad speelt een cruciale rol in het beoordelen van de financiële strategieën en het maken van keuzes om de begroting sluitend te krijgen.
Politieke Keuzes:
De raad moet beslissen hoe om te gaan met de financiële tekorten, inclusief het al dan niet inzetten van de algemene reserve voor het incidentele tekort in 2025 en het ontwikkelen van strategieën voor het structurele tekort vanaf 2026.
SMART en Inconsistenties:
Het voorstel is niet volledig SMART (Specifiek, Meetbaar, Acceptabel, Realistisch, Tijdgebonden) omdat het geen concrete maatregelen of tijdlijnen bevat om de tekorten aan te pakken. Er zijn geen duidelijke inconsistenties, maar de afwezigheid van de meicirculaire-effecten creëert onzekerheid.
Besluit van de Raad:
De raad moet besluiten om de Perspectiefnota 2025-2028 vast te stellen, waarmee ze akkoord gaan met de geschetste financiële vooruitzichten en de voorgestelde aanpak.
Participatie:
Het voorstel vermeldt niets over participatie van burgers of andere belanghebbenden in het proces.
Duurzaamheid:
Duurzaamheid wordt niet expliciet genoemd als een relevant onderwerp in deze perspectiefnota.
Financiële Gevolgen:
De financiële gevolgen zijn aanzienlijk, met een verwacht tekort van € 2,9 miljoen in 2025 en een structureel tekort van circa € 9 miljoen in de jaren daarna. Het voorstel suggereert het gebruik van de algemene reserve om het incidentele tekort in 2025 te dekken, maar biedt geen gedetailleerde dekking voor de structurele tekorten.
-
-
-
-
-
-
